UBND TP. Hà Nội vừa phê duyệt 3 dự án nhà ở xã hội (NƠXH) với tổng quy mô hơn 2.000 căn hộ. Dù đây là 1 tín hiệu tốt nhưng theo chuyên gia, “chặng đường” phát triển NƠXH vẫn còn rất dài.
![Hà Nội duyệt thêm 3 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô 2.051 căn hộ - Ảnh 1. Hà Nội duyệt thêm 3 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô 2.051 căn hộ - Ảnh 1.](https://toancaujsc.vn/wp-content/uploads/2023/11/image-9.jpeg)
Cung ứng ra thị trường 2.051 căn hộ
Theo đó, UBND TP. Hà Nội vừa ban hành quyết định phê duyệt, cập nhật danh mục các dự án đầu tư xây dựng nhà ở, khu đô thị trong các kế hoạch phát triển nhà ở của thành phố giai đoạn 2021-2025 (Đợt 2).
Cụ thể, đối với dự án đầu tư xây dựng nhà ở thương mại, khu đô thị, thành phố phê duyệt, cập nhật có 12 dự án. Trong đó, 8 dự án đang triển khai dự kiến hoàn thành giai đoạn 2021-2025; 3 dự án dự kiến hoàn thành sau giai đoạn 2025 và 1 dự án đang thực hiện thủ tục chuẩn bị đầu tư.
UBND TP. cũng phê duyệt, cập nhật 3 dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại các quận Hoàng Mai và huyện Thanh Trì với tổng quy mô hơn 2.000 căn hộ.
Đầu tiên là dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại ô đất CT4, CT5 thuộc dự án đầu tư xây dựng Khu đô thị mới Đại Kim (phường Đại Kim, quận Hoàng Mai). Dự án có tổng diện tích 2,03ha, gồm 562 căn hộ. Hiện chủ đầu tư đang chuẩn bị đầu tư thi công xây dựng nhà cao tầng tại ô đất CT4, CT5, dự kiến hoàn thành năm 2024.
Thứ hai là dự án đầu tư xây dựng Nhà ở xã hội tại ô đất CT6B , Khu đô thị mới Tây Nam Kim Giang (phường Đại Kim, quận Hoàng Mai). Dự án có tổng mức đầu từ 1.293 tỷ đồng, trên diện tích 10,85ha. Dự án có tổng diện tích sàn 33.120m2 với 552 căn hộ và đang thực hiện thực hiện thủ tục quyết định chủ trương đầu tư, dự kiến hoàn thành năm 2027.
Thứ ba là dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại ô CT7 và CT8 Khu đô thị mới Tây Nam Kim Giang 1 (phường Đại Kim, quận Hoàng Mai và xã Tân Triều, huyện Thanh Trì). Dự án có tổng mức đầu tư 1.394 tỷ đồng với 937 căn hộ. Hiện đang thực hiện thủ tục quyết định chủ trương đầu tư. Dự kiến hoàn thành trong giai đoạn 2026-2027.
Tổng cộng, 3 dự án nhà ở xã hội trên sẽ cung ứng ra thị trường 2.051 căn hộ.
Được biết, Hà Nội đặt mục tiêu phát triển mới khoảng 1,2 triệu m2 sàn nhà ở trong 3 năm tới. Trong đó, nhà ở xã hội thêm khoảng 12.000 căn. Từ đầu năm 2021 đến hết tháng 4/2023, thành phố chỉ có 4 dự án nhà xã hội hoàn thành với khoảng 5.300 căn hộ.
Vẫn còn đó nhiều thách thức
Dù được Đảng và Nhà nước quan tâm khi xem phát triển nhà ở xã hội (NƠXH) là một trong những chương trình ưu tiên trong các kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, quá trình thực hiện các chính sách đã và đang gặp phải những bất cập và cả thách thức.
Cụ thể, theo nhận định của Hội môi giới bất động sản Việt Nam (VARs), thời gian qua, mặc dù Nhà nước đã có nhiều nỗ lực trong việc ban hành chính sách nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở xã hội, cải thiện nguồn cung phân khúc nhà ở xã hội. Tuy nhiên, những chính sách này vẫn còn nhiều bất cập, thiếu đồng bộ, tạo ra nhiều điểm nghẽn khiến các chủ đầu tư gặp khó khăn trong việc tiếp cận nhà ở xã hội.
Bất cập đầu tiên và lớn nhất khiến các doanh nghiệp không mấy mặn mà để triển khai các dự án NƠXH theo VARs là những bất cập liên quan đến quy định bố trí 20% quỹ đất tại dự án đô thị cho NƠXH.
Bất cập thứ hai theo VARs là những hạn chế về nguồn vốn và lãi suất. Theo đó, trong chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội đã xây dựng hai chính sách hỗ trợ cho nhà ở xã hội.
Vấn đề còn khó khăn thứ ba, theo VARs là trình tự thủ tục đầu tư xây dựng, mua – bán nhà ở xã hội còn phức tạp và kéo dài, khó khăn hơn cả nhà ở thương mại, tạo rào cản chủ đầu tư tiếp cận loại hình nhà ở này.
Yếu tố thứ tư theo VARs là việc giá bán NƠXH hiện bị khống chế, lãi vay (nếu có) và lợi nhuận định mức của toàn bộ dự án không vượt quá 10% tổng chi phí đầu tư.
Từ bốn khó khăn, tồn tại nêu trên, ông Nguyễn Chí Thanh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam cho rằng nếu phát triển nhà ở xã hội y hệt nhà ở thương mại rồi đưa ra những khung giá không phù hợp với điều kiện thị trường, các nhà đầu tư rõ ràng không quan tâm. Làm ra sản phẩm còn phải xin phê duyệt về giá bán, cùng những thủ tục thậm chí phức tạp hơn nhà ở thương mại, được miễn mỗi tiền sử dụng đất để làm lợi thế giảm giá thành.
Đáng chú ý, ông Thanh nhấn mạnh cần phải thay đổi tư duy làm NƠXH. Phải làm để người dân có thể sinh sống lâu dài, hoặc khi họ vượt lên một tầm khác thì người đến sau có cơ hội sở hữu. Muốn tiết kiệm chi phí phải thực hiện các dự án quy mô lớn, còn làm nhỏ không thể giảm. Nếu không làm quy mô lớn, giá vốn khoảng 20 triệu/m2 là bình thường. Mặc dù vậy, khống chế giá cả lại làm giảm chất lượng nhà, người dân vào ở bị xuống cấp ngay.
Cũng theo vị Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VARs, không nên chỉ nghĩ đến việc xây nhà ở xã hội giá rẻ, đồng thời cần có cơ chế, quy định để những người không thuộc diện sử dụng nhà ở xã hội nữa chuyển nhà cho nhóm người đang khó khăn hơn. Điều này giúp thị trường có tính uyển chuyển, thu hút nhà đầu tư, người dân cũng có cơ hội hưởng lợi.